◼️شهروندان، پیش از وقوع یک گذار سیاسی، می‌توانند در ساختن پایه‌های یک گذار دموکراتیک و ایجاد بستر مناسب برای دادخواهی و عدالت انتقالی نقش داشته باشند. به این معنا شیوه‌ای که امروز با حقیقت، خشونت، روایت دادخواهان و آسیب‌دیدگان و حافظه جمعی برخورد می‌کنیم، می‌تواند مسیر آینده جامعه ایران را روشن کند.

◼️این نقش‌ها می‌تواند از انتخاب‌های ساده و روزمره آغاز شود؛ مثلا حقیقت را جدی بگیریم، روایت دادخواهان و آسیب‌دیدگان را فراتر از باورهای سیاسی آنها قرار دهیم و انکار یا تحقیر نکنیم. همچنین اطلاعات تاییدنشده را بازنشر ندهیم و در توانمندسازی خودمان برای مقابله با شایعه‌ها و زیست سالم سیاسی- اجتماعی در عصر شبکه‌های اجتماعی بکوشیم.

◼️همراه‌نشدن با نفرت‌پراکنی، مجازات جمعی و عادی‌سازی خشونت نیز بخشی از همین مسئولیت است. زبانی که امروز برای توصیف مخالفان، آسیب‌دیدگان یا گروه‌های مختلف جامعه به کار می‌بریم، می‌تواند بر شیوه برخورد ما با حقیقت و عدالت در آینده اثر بگذارد.

◼️حفظ حافظه نیز اهمیت زیادی دارد. نگه‌داشتن یک عکس، یک خاطره خانوادگی یا روایت آنچه فرد با چشم خود دیده است، می‌تواند بخشی از مقاومت در برابر فراموشی و تحریف باشد.

◼️این یعنی ساختن آینده، از جمله آینده دادخواهی و عدالت انتقالی، از همین امروز آغاز می‌شود. بخشی از زیرساخت این آینده در حافظه‌ای که حفظ می‌کنیم، در زبانی که به کار می‌بریم و در شیوه مواجهه ما با رنج دیگران شکل می‌گیرد.

کارتون این پست حاصل برداشت هنری مانا نیستانی، کارتونیست متعهد به دادخواهی، از این موضوع است.